Το υπουργείο Πολιτισμού αναφέρει πως δρομολογείται η αναγέννηση του Ηρωδείου, με τις μελέτες της ολικής αποκατάστασής του να προχωρούν
Τον περασμένο Μάιο, πριν από την έναρξη του Φεστιβάλ Αθηνών 2025, επιβεβαιώθηκε επίσημα ότι το Ωδείο Ηρώδου Αττικού, θα κλείσει λόγω εργασιών για τουλάχιστον τρία χρόνια μετά το πέρας της σεζόν. Στο άκουσμα της είδησης πολλοί ξαφνιάστηκαν. Ωστόσο, η πρόθεση για το κλείσιμο του μνημείου είχε ανακοινωθεί από την Υπουργό Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, τον Νοέμβριο του 2023.
Το χρονικό της δρομολόγησης της αναγέννησης
Τον Ιούλιο του 2025, η Διεύθυνση Αναστήλωσης Αρχαίων Μνημείων του Υπουργείου Πολιτισμού ανέθεσε στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο (ΕΜΠ) τη σύνταξη ενός ερευνητικού προγράμματος για την "ολική αναγέννηση" του Ηρωδείου.
Στις 23 Φεβρουαρίου, το Υπουργείο Πολιτισμού ανακοίνωσε την έγκριση των τελικών μελετών από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο για την "ολική αναγέννηση" του μνημείου, δρομολογώντας πλέον το πλήρες πρόγραμμα εργασιών. Παράλληλα, το Υπουργείο παρουσίασε τις απεικονίσεις που δείχνουν πως θα μοιάζει το Ηρώδειο μετά την αναγέννησή του. Οι εικόνες έγιναν viral σε λίγες ώρες, αφού πολλοί είναι εκείνοι που θέλουν να πάρουν μια γεύση από τη νέα εικόνα του εμβληματικού μνημείου.
Τι περιλαμβάνουν οι επεμβάσεις δομικής αποκατάστασης
Στόχος του Υπουργείου Πολιτισμού είναι οι εργασίες ολικής αποκατάστασης του μνημειακού συνόλου του Ωδείου, καθώς και η αναβάθμιση των υποδομών λειτουργίας ώστε να είναι αρμονικά ενταγμένες στο φυσικό τοπίο και στο ευρύτερο δομημένο περιβάλλον.
Ανάμεσα στις παρεμβάσεις που θα γίνουν, διαβάζουμε πως θα πραγματοποιηθεί αφαίρεση ασύμβατων νεότερων υλικών, στερεώσεις και συγκολλήσεις λίθων, αντικαταστάσεις φθαρμένων στοιχείων, συμπληρώσεις κενών και διορθώσεις παραμορφώσεων. Οι εργασίες αναστήλωσης περιλαμβάνουν μεταξύ άλλων την ανάκτηση τοίχων και δομικών στοιχείων, την αναστήλωση θόλου και κλιμακοστασίου, την αποκατάσταση αρχιτεκτονικών μελών, στερέωση και αποκατάσταση του νότιου τοίχου της σκηνής.
Επίσης, θα ελεγχθεί η στατική επάρκεια των αποκατεστημένων τμημάτων των αναστηλώσεων της δεκαετίας του 1950, καθώς και των επισκευών τους. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η αποκάλυψη και η ανάδειξη του σκηνικού οικοδομήματος και των ψηφιδωτών δαπέδων του, τα οποία, σήμερα, παραμένουν αθέατα.
Παράλληλα, θα μελετηθεί και θα αποτιμηθεί η καταπόνηση του μνημείου από τις ηχητικές επιβαρύνσεις.
Η αρχιτεκτονική μελέτη έχει ως αντικείμενο τις απαραίτητες συμπληρώσεις στις λιθοδομές και την ανακατασκευή τμημάτων του μνημείου, με σκοπό να γίνεται αντιληπτή η αρχιτεκτονική του διάρθρωση και να αποκατασταθεί η λειτουργικότητά του.
Οι επεμβάσεις αφορούν:
1.Στη Σκηνική Αίθουσα, όπου προβλέπεται η αποκατάσταση του περιγράμματός της σε ύψος ικανό να αναδείξει την τρίτη διάστασή της, αλλά και να εξυπηρετήσει την εγκατάσταση των περιοδικών κατασκευών για τη λειτουργία των παραστάσεων.
2. Στο Προσκήνιο, προκειμένου ο χώρος να καταστεί ασφαλής και επισκέψιμος, και η μορφή του να είναι σαφής, ευανάγνωστη και διδακτική.
3. Στα τόξα των παρόδων.
4. Στον κεντρικό μετωπικό τοίχο, όπου προτείνονται συμπληρώσεις για την προστασία του τοίχου, καθώς και την ενοποίηση και αποκατάσταση των αποσπασματικά σωζόμενων στοιχείων της όψης.
5. Στον ανατολικό και στον δυτικό μετωπικό τοίχο.
6. Στο ανατολικό κλιμακοστάσιο, όπου οι αναστηλωτικές επεμβάσεις έχουν στόχο την αποκατάσταση της κίνησης από το Ηρώδειο και τη Στοά του Ευμένους, προς την ανιούσα οδό, προς τον Περίπατο.
7. Στον κάμπυλο τοίχο για την αποκατάσταση του αρχικού περιγράμματος και εν γένει της γεωμετρίας του μνημείου, αναδεικνύοντας αυθεντικά στοιχεία της αρχιτεκτονικής και της οικοδομικής του διάρθρωσης, που συμβάλλουν στην αναβίωση της κίνησης κατά μήκος του Περιπάτου και εξυπηρετούν τη λειτουργία των εκδηλώσεων.
8. Στο κοίλο, όπου θα συνεχιστεί η συντήρηση των αυθεντικών μαρμάρινων μελών και οι συμπληρώσεις εδωλίων, καθώς αυτά καταπονούνται από τη χρήση του κοινού στη διάρκεια των παραστάσεων.
9. Η αποκατάσταση του Περιπάτου έχει ως στόχο να απαλλάξει τα δυτικώς του Ασκληπιείου αρχαιολογικά κατάλοιπα από τη βλαπτική διέλευση της κυκλοφορίας των επισκεπτών.
10. Η αναστήλωση του ανατολικού κλιμακοστασίου και της ανιούσας οδού προς τον Περίπατο επαναφέρει την αρχική λειτουργική σύνδεση του Ηρωδείου με τη Στοά του Ευμένους.
Οι αρχιτεκτονικές επεμβάσεις στον προαύλιο χώρο και στην περιοχή του άλσους γύρω από το Ωδείο, έχουν στόχο την απελευθέρωση της πλατείας από υποστηρικτικές χρήσεις και τη βελτίωση της λειτουργικότητας και αισθητικής της.
Επίσης προβλέπεται η επέκταση του προαυλίου χώρου με δημιουργία υπερυψωμένου πλατώματος και υποκείμενου στεγασμένου χώρου για αναψυκτήριο, εκδοτήρια και χώρους ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων. Επίσης, προβλέπονται ανακατασκευές χώρων υγιεινής στο δυτικό άκρο, ανασχεδιασμός των παρόδων του Ηρωδείου, καθώς και δημιουργία νέων λιθοδομών και στεγασμένων χώρων, εντός του άλσους, για την υποστήριξη των εκδηλώσεων. Η μελέτη εστιάζει στη συνύπαρξη λειτουργικότητας, αισθητικής και σεβασμού προς το μνημείο και στο φυσικό περιβάλλον, με αναστρέψιμες παρεμβάσεις και διακριτική ένταξη των μηχανολογικών εγκαταστάσεων.
