Φωτογραφία: Taylor Hill/FilmMagic/ Getty Images/Ideal Images
Η Victoria’s Secret αλλάζει τα πρότυπα ομορφιάς, αλλά το ερώτημα παραμένει: Είναι η συμπερίληψη ουσιαστική αλλαγή ή στρατηγική marketing;
Σε μια εποχή όπου η έννοια της αποδοχής έχει αποκτήσει ολοένα μεγαλύτερη θέση στη δημόσια συζήτηση, πασαρέλες όπως αυτή της Victoria’s Secret επαναφέρουν ένα σημαντικό ερώτημα: Είναι τελικά η μόδα inclusive ή μήπως η συμπερίληψη αποτελεί έναν τρόπο να προσαρμοστεί στα νέα κοινωνικά δεδομένα, χωρίς να αλλάξει ουσιαστικά η αντίληψή της για την ομορφιά;
Παραδοσιακά, το Victoria’s Secret Fashion Show φιλοξενούσε τις αποκαλούμενες "Αγγέλους", μοντέλα με συγκεκριμένες αναλογίες που ενσάρκωναν το κυρίαρχο πρότυπο θηλυκότητας της εποχής. Οι εντυπωσιακές αναλογίες, τα γυμνασμένα σώματα και η σχεδόν εξιδανικευμένη εικόνα τους είχαν συνδεθεί με την ταυτότητα του brand, δημιουργώντας ένα πρότυπο ομορφιάς που για χρόνια κυριαρχούσε στη βιομηχανία της μόδας.
Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, η εικόνα αυτή έχει αρχίσει να μεταβάλλεται. Η πασαρέλα φιλοξενεί πλέον μοντέλα με διαφορετικούς σωματότυπους, ηλικίες και προσωπικές διαδρομές, επιχειρώντας να εκπροσωπήσει ένα ευρύτερο φάσμα γυναικών. Η αλλαγή αυτή αντανακλά μια διαφορετική προσέγγιση στην ομορφιά, αλλά γεννά και ένα εύλογο ερώτημα: Αρκεί η παρουσία περισσότερων και διαφορετικών σωμάτων για να θεωρηθεί μια βιομηχανία πραγματικά συμπεριληπτική;
Η συζήτηση γύρω από το ζήτημα δεν αφορά μόνο το ποια μοντέλα ανεβαίνουν στην πασαρέλα, αλλά και το ποια πρότυπα επιλέγουμε να προβάλλουμε. Οφείλει η μόδα να παρουσιάζει μια συγκεκριμένη αισθητική ως σημείο αναφοράς ή να δημιουργεί χώρο για διαφορετικές εκδοχές της ομορφιάς, χωρίς να τις ιεραρχεί;
Η μόδα κάνει βήματα προς τη συμπερίληψη
Η επιστροφή του Victoria’s Secret Fashion Show συνοδεύτηκε από μια προσπάθεια να αποτυπωθεί μια πιο διευρυμένη εικόνα της γυναικείας ομορφιάς. Η παρουσία plus-size μοντέλων, αλλά και της Alex Consani, ενός από τα πιο αναγνωρίσιμα τρανς μοντέλα της γενιάς μας, έδωσε στην πασαρέλα μια διαφορετική διάσταση σε σχέση με την εποχή κατά την οποία οι "Άγγελοι" αντιπροσώπευαν ένα πολύ συγκεκριμένο πρότυπο.

Η εξέλιξη αυτή δεν είναι αμελητέα. Η ορατότητα σωμάτων και ταυτοτήτων που για χρόνια απουσίαζαν από τις μεγάλες επιδείξεις μπορεί να συμβάλει στη διεύρυνση της αντίληψής μας για την ομορφιά, στέλνοντας το μήνυμα ότι δεν υπάρχει μόνο ένας τρόπος να είναι μια γυναίκα ελκυστική ή να ανήκει στον κόσμο της μόδας.
Πολλοί, ωστόσο, θεωρούν ότι πίσω από αυτή την κίνηση κρύβονται καθαρά επιχειρηματικά κίνητρα. Η παρουσίαση περισσότερων σωματότυπων και διαφορετικών προτύπων ομορφιάς μπορεί να οδηγήσει στην ταύτιση περισσότερων γυναικών με το brand και, κατ’ επέκταση, στην αύξηση των εσόδων, τόσο μέσω της μεγαλύτερης απήχησης του show όσο και μέσω των πωλήσεων των εσωρούχων.
Η δική μου απορία, ωστόσο, απέναντι σε αυτή την άποψη είναι η εξής: Αν το αποτέλεσμα είναι θετικό και συμβάλλει, πρωτίστως, στην εκπροσώπηση πιο υγιών και διαφορετικών προτύπων ομορφιάς, γιατί εξακολουθούμε να νιώθουμε ότι δεν είναι αρκετό;

Είναι, όμως, η εκπροσώπηση αντιπροσωπευτική;
Από την άλλη πλευρά, η παρουσία διαφορετικών μοντέλων σε μια πασαρέλα δεν σημαίνει αυτομάτως ότι η βιομηχανία έχει απομακρυνθεί από τις καθιερωμένες αντιλήψεις της για την ομορφιά. Μπορεί να αποτελεί ένα ουσιαστικό βήμα, αλλά μπορεί ταυτόχρονα να λειτουργεί και ως τρόπος προσαρμογής στις σύγχρονες κοινωνικές απαιτήσεις.
Όταν η συμπερίληψη περιορίζεται στην επιλογή ορισμένων μοντέλων, χωρίς να συνοδεύεται από μια ευρύτερη αλλαγή στη φιλοσοφία και στην εικόνα που προβάλλει ένα brand, γεννάται το ερώτημα αν πρόκειται για βαθύτερη αλλαγή ή για μια νέα εκδοχή της ίδιας εμπορικής στρατηγικής.
Διότι, ακόμη κι αν η εκπροσώπηση διευρύνεται, η "ζημιά" έχει ήδη γίνει. Και όχι, δεν προσπαθούμε ούτε να ισοπεδώσουμε τα παραδοσιακά πρότυπα της μόδας ούτε να αλλάξουμε το νόημα της πασαρέλας και, ενδεχομένως, της υψηλής ραπτικής, η οποία συχνά προβάλλει συγκεκριμένες σιλουέτες. Το νόημα κρύβεται σε μια απλή φράση: Η ανάγκη για αλλαγή πρέπει να είναι φυσική και αβίαστη και όχι επιβεβλημένη. Όταν η διεύρυνση της εκπροσώπησης προκύπτει ως αποτέλεσμα της κοινωνικής πίεσης, είναι πιθανό η αλλαγή να μην καταφέρει τελικά να αποτυπώσει μια πραγματικά αντιπροσωπευτική εικόνα της διαφορετικότητας.
Η συμπερίληψη, επομένως, δεν σημαίνει απαραίτητα ότι βασίζεται σε κάποιο πρόσχημα, αλλά ούτε και αποδεικνύεται μόνο μέσα από μια πιο πολυσυλλεκτική πασαρέλα. Το ουσιαστικό ερώτημα αφορά τη θέση της διαφορετικότητας στη μόδα και το κατά πόσο αυτή είναι σταθερή ή προβάλλεται επιλεκτικά, όταν εξυπηρετεί την εικόνα ενός brand.

