Βρίσκεται σε περίοδο αλλαγής. Επαναπροσδιορισμού. Αυτό μου εκμυστηρεύεται ο Γιώργος Νανούρης όσο μιλά για το σύμπαν, εντός του οποίου με αφοσίωση και συνέπεια δημιουργεί εδώ και σχεδόν τρεις δεκαετίες τους δικούς του μικρόκοσμους, το θέατρο. Φέτος, σκηνοθετεί την καλή του φίλη, Μαρία Κίτσου, στον ψυχεδελικό μονόλογο της "Δούκισσας της Πλακεντίας", πραγματοποιώντας μία συνεργασία που και οι δύο επιθυμούσαν καιρό.
Παράλληλα, απολαμβάνει τον ποιοτικό χρόνο που περνά στο σπίτι του, το οποίο έχει ανασχεδιάσει ο ίδιος, αγκαλιάζει τη μοναχικότητά του, κλείνει τα αυτιά στη σκληρή πραγματικότητα και υπόσχεται στους ανθρώπους του ότι πλέον θα τους "δίνεται" περισσότερο. Μέχρι τότε, ο Γιώργος Νανούρης μιλάει στη Madame Figaro για όλα αυτά και εκείνα που φωλιάζουν στο μυαλό του όταν δεν βρίσκεται εν κινήσει.
Πώς προέκυψε η συνεργασία με τη Μαρία Κίτσου στη Δούκισσα της Πλακεντίας;
Η αλήθεια είναι ότι γνωρίζω τη Μαρία πολλά χρόνια. Στο παρελθόν, είχαμε συζητήσει αρκετές φορές να συνεργαστούμε, όμως, μέχρι στιγμής δεν είχε προκύψει. Τώρα που βρέθηκαν οι κατάλληλες συνθήκες και ο χρόνος, τα καταφέραμε.
Όσο και να γνωρίζεις τον άλλον, η καθημερινή τριβή μαζί του φέρνει στην επιφάνεια στοιχεία που ίσως δεν είχες ανακαλύψει. Ισχύει αυτό και στη δική σας περίπτωση;
Η Μαρία (σ.σ. Κίτσου) έχει μία ενδιαφέρουσα αντίθεση ως χαρακτήρας. Στην καθημερινότητα, είναι μία ευαίσθητη ψυχή, ενώ στη σκηνή έχει δυναμισμό. Όταν τη γνωρίζει κανείς από κοντά, αντιλαμβάνεται ότι συνομιλεί με ένα εύθραυστο πλάσμα. Επί σκηνής, το ίδιο άτομο μεταμορφώνεται σε μία προσωπικότητα δυνατή, κάτι που έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον.
Πώς οδηγήθηκες στην απόφαση να σκηνοθετήσεις μία παράσταση για τη Δούκισσα της Πλακεντίας;
Νομίζω ότι όλα έγιναν κάπως από μόνα τους. Με θυμάμαι να διαβάζω μία εφημερίδα, η οποία είχε ένα αφιέρωμα στη συγκεκριμένη προσωπικότητα. Επειδή δεν γνώριζα αρκετά πράγματα για εκείνη, θέλησα να την ανακαλύψω. Κάπως έτσι, άρχισα να δημιουργώ την παράσταση με σκοπό το κοινό να γνωρίσει κι εκείνο με τη σειρά του τις πτυχές της εν λόγω γυναίκας.
Στη διαδρομή σου έχεις καταπιαστεί με αρκετούς θεατρικούς μονολόγους. Πρόκειται για συνειδητή επιλογή ή έγινε τυχαία;
Πράγματι. Πλέον, μπορώ να πω ότι έχω εξοικειωθεί. Αυτό που με γοητεύει στους μονολόγους είναι ότι σου προσφέρουν τη δυνατότητα να "δουλέψεις πάνω τους" για αρκετό καιρό. Η πρόβα δεν μοιράζεται σε έναν θίασο, αλλά επικεντρώνεται σε ένα πρόσωπο. Οι παραστάσεις γίνονται πιο προσωπικές, πιο χειροποίητες. Με ελκύουν, αλλά για να είμαι ειλικρινής, η συχνή ενασχόληση μαζί τους προέκυψε.
Τα τελευταία χρόνια, δεν πρωταγωνιστείς, αλλά σκηνοθετείς. Τι σε οδήγησε σε αυτή την απόφαση;
Η σκηνοθεσία είναι ένα διαφορετικό, δύσκολο πεδίο. Χρειάζεται ενέργεια και κόπο. Επειδή προσωπικά έμαθα να σκηνοθετώ στην πράξη, κάποια στιγμή θεώρησα ότι πρέπει να εστιάσω σε αυτό. Έκανα, λοιπόν, ένα βήμα πίσω από την υποκριτική, προκειμένου να εξοικειωθώ με την οπτική του σκηνοθέτη, να εναρμονιστώ με αυτόν τον καινούριο για εμένα ρόλο. Εξάλλου, στο μυαλό μου δεν τα διαχωρίζω. Τόσο η ερμηνεία όσο και η σκηνοθεσία γίνονται στο πλαίσιο του θεάτρου. Και μου αρέσει να δουλεύω στο θέατρο. Είναι ο φυσικός μου χώρος. Είτε σκηνοθετώ, είτε απλά παίζω σε μία παράσταση, περνάω καλά. Κάθε βράδυ, βρίσκομαι στην παράσταση για να στηρίξω τη βασική μου συνεργάτιδα ψυχολογικά, ακόμα και αν δεν το χρειάζεται στην πράξη. Θέλω να είμαι εκεί. Φυσικά, μου δίνει ελευθερία το γεγονός πως όταν θελήσω, γνωρίζω ότι μπορώ να επιστρέψω στη σκηνή.
Τι είναι θέατρο για σένα;
Μοιραία, το μεγαλύτερο κομμάτι της ζωής μου. Δραστηριοποιούμαι σε αυτόν τον χώρο 25 πλέον χρόνια. Όλα τα άλλα, δυστυχώς ή ευτυχώς, αποτελούν το μικρότερο τμήμα, εκείνο που περισσεύει. Είμαι, όμως, σε μία φάση που θέλω να αλλάξει αυτό. Μεγαλώνοντας κουράζεσαι και θες να ανακαλύψεις περισσότερα πράγματα στη ζωή, ακόμα και να τη δεις διαφορετικά. Το θέατρο απαιτεί την ενέργειά σου, το ζητά ασυνείδητα η ίδια του η φύση. Αυτό, όμως, είναι κάτι που έχω κάνει.
Άρα, είσαι σε φάση αλλαγής...
Ναι. Θέλω να προσπαθήσω να κατεβάσω ταχύτητα, να καταπιαστώ με άλλα πράγματα, ίσως και να παίξω σε μία δική μου παράσταση. Δεν τα έχω οργανώσει ακόμα στο μυαλό μου, αλλά αυτός είναι ο στόχος μου.
Σε γοητεύει ότι ως σκηνοθέτης είσαι σε θέση να πλάθεις νέα σύμπαντα;
Αυτή είναι η πρόθεση. Να δημιουργήσεις κόσμους που δεν συναντάς στην καθημερινότητά σου. Για αυτό, και οι παραστάσεις μου είναι περισσότερο ποιητικές, παραμυθένιες αν μπορώ να τις χαρακτηρίσω έτσι. Τα στοιχεία αυτά απουσιάζουν από τη ζωή μας σήμερα. Η καθημερινότητα είναι πεζή, δεν έχει τόση ομορφιά και ατμόσφαιρα. Συνεπώς, αυτό που προσπαθώ είναι να ζωντανέψω στη σκηνή όσα λείπουν από τη ζωή.
Σε ενοχλεί που η καθημερινότητα είναι τόσο ζοφερή;
Πάρα πολύ. Ζοφερές ειδήσεις υπήρχαν πάντα. Αυτό που με προβληματίζει είναι η συνεχής ανακύκλωσή τους. Η αναπαραγωγή τους είναι διαρκής. Στα κανάλια, στα sites, στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Στο τέλος, βλέπεις ένα γεγονός πολλαπλασιασμένο. Αυτό κάνει την πραγματικότητα ακόμα πιο δυσχερή. Παλαιότερα, η είδηση έπαιζε στα δελτία ειδήσεων και η πληροφορία σταματούσε εκεί. Σήμερα, μοιάζει σαν να βομβαρδιζόμαστε από τραγικές ειδήσεις, κάτι το οποίο εντυπώνεται στον ψυχισμό μας.
Έχεις αναπτύξει κάποιον μηχανισμό άμυνας απέναντι τους;
Προσπαθώ να μην βλέπω τα γεγονότα αυτά. Ακόμα και αν εμφανιστούν τυχαία στο κινητό μου ως είδηση, τα προσπερνώ. Με τρομάζει ότι μερικοί ξεχνούν ότι τα τραγικά συμβάντα δεν είναι ταινία, αλλά η αλήθεια. Μία πραγματικότητα που ένας συνάνθρωπος μας την έχει ή τη βιώνει.
Είναι στάση ζωής αυτό που περιγράφεις.
Γενικά, θέλω να απέχω. Δεν με ενδιαφέρει και να εκφράζω δημόσια τη γνώμη μου. Δυσκολεύομαι να αντιληφθώ την ανάγκη ενός ανθρώπου να τοποθετείται επί παντός επιστητού. Σήμερα, καθετί ιδιωτικό έχει γίνει δημόσιο. Στα δικά μου μάτια, η νοοτροπία του "αν δεν κοινοποιήσω κάτι στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, είναι σαν να μην έγινε" μου γεννά ένα λυπηρό συναίσθημα. Εκφράζει μία μοναξιά.
Εκτός από τη ζωή, κινείσαι με συνέπεια και στα επαγγελματικά σου. Τολμώ να πω ότι έχεις γεννήσει τη δική σου θεατρική γλώσσα. Σε ευχαριστεί αυτό αποκλειστικά ή σου δημιουργεί και κάποιο άγχος;
Μου το λένε συχνά τελευταία. Αν και προσπαθώ να μην επαναλαμβάνομαι, οι παραστάσεις μου έχουν κοινή αισθητική, συνθήκη απολύτως λογική, καθώς το πρόσωπο που τις φτιάχνει είναι το ίδιο, εγώ. Δεν μπορώ ξαφνικά να γίνω άλλος. Αυτό που αλλάζω είναι το ύφος και η θεματική. Με χαροποιεί ότι το ακούω. Παράλληλα, με διατηρεί σε εγρήγορση για να μη γίνει αυτό που ονομάζουμε μανιέρα. Λειτουργεί ως κίνητρο να πειραματιστώ, να τολμήσω, να αναζητήσω κάτι καινούριο. Το έχω ανάγκη.
Ένα στοιχείο της "γλώσσας" σου είναι το παιχνίδι με τον φωτισμό...
Το φως είναι κάτι με το οποίο ξεκίνησα να πειραματίζομαι μόνος μου. Δουλειά με τη δουλειά, άρχισε να αποκτά σημαντικό ρόλο στις παραστάσεις μου, να ανάγεται σε συνομιλητή. Για εμένα, το φως είναι ένας ακόμα επί σκηνής συμπαίκτης των ηθοποιών. Έχει δραματουργικό ρόλο, είναι μέρος της αφήγησης. Επειδή, όπως ανέφερα και πριν, οι παραστάσεις μου έχουν προσωπική υπογραφή, αυτός είναι και ο λόγος που επιμελούμαι προσωπικά τον φωτισμό στα έργα μου.
Στη ζωή σου, ποιο είναι το φως;
Οι δικοί μου άνθρωποι, εκείνοι με τους οποίους νιώθω ασφάλεια. Δεν είναι πολλοί, μετρώνται στα δάχτυλα του ενός χεριού. Επίσης, από μικρός είχα ως στάση ζωής το να μην κάνω στους άλλους, εκείνο που δεν θα ήθελα να κάνουν σε εμένα. Αν πριν από κάθε μας πράξη, θέσουμε στον εαυτό μας αυτό το ερώτημα και απαντήσουμε αρνητικά, τότε η συμπεριφορά μας θα ήταν συνολικά καλύτερη.
Επενδύεις στους ανθρώπους σου;
Εξαιτίας της έλλειψης χρόνου, όχι όσο θα ήθελα. Προσπαθώ, όμως, να είμαι παρών όσο το δυνατόν περισσότερο.
Πώς περνάς τον ελεύθερο χρόνο σου;
Περνάω αρκετό χρόνο μόνος μου. Επειδή μου αρέσει το σπίτι μου και γενικότερα η αρχιτεκτονική, έχω δημιουργήσει έναν προσωπικό χώρο που με ηρεμεί και με κρατά εντός. Επίσης, δεδομένου ότι η δουλειά μου απαιτεί μία έντονη κοινωνική παρουσία, έχω ανάγκη από περισσότερο προσωπικές στιγμές.
Το να περνάς χρόνο μόνο σου σημαίνει ότι τα έχεις βρει με τον εαυτό σου...
Προσπαθώ, νομίζω είμαι σε καλό δρόμο. Δεν έχω πάντως κανένα θέμα να περνάω χρόνος μόνος μου. Κάθε άλλο. Το αποζητώ. Μερικές φορές, ακόμα και όταν είμαι έξω, κάτι που ξενίζει τους φίλους μου. Μπορεί να ακούγεται περίεργο, αλλά είναι η αλήθεια μου.
Αν δεν ήσουν καλλιτέχνης, τι θα ήθελες να ήσουν;
Αρχιτέκτονας. Θα μου άρεσε να φτιάχνω τα σπίτια των ανθρώπων.
