Ο Επιστημονικός Διευθυντής της Μονάδας Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής IAKENTRO, Νίκος Πράπας, εξηγεί

Στην προσπάθεια απόκτησης ενός παιδιού με εξωσωματική γονιμοποίηση (IVF) τα ζευγάρια απογοητεύονται όταν τα αποτελέσματα είναι αρνητικά. Κάθε αποτυχία δημιουργεί ανασφάλεια και δυσάρεστα συναισθήματα ωστόσο κανείς δεν πρέπει να χάνει τις ελπίδες του. Ο καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας Α.Π.Θ και Επιστημονικός Διευθυντής της Μονάδας Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής IAKENTRO, Νίκος Πράπας, εξηγεί όλα τα βήματα που πρέπει να ακολουθήσει μία γυναίκα μετά από μία αποτυχημένη προσπάθεια εξωσωματικής.

Τί θα έπρεπε να ακολουθεί έναν αποτυχημένο κύκλο IVF ;

Σε περίπτωση αρνητικού αποτελέσματος, μετά από προσπάθεια εξωσωματικής γονιμοποίησης, είναι σημαντικό τα ζευγάρια να μην ασχοληθούν με το θέμα της τεκνοποίησης για µία τουλάχιστον εβδοµάδα ή όσο χρόνο χρειαστεί ώστε να εξοικειωθούν µε το γεγονός της αποτυχηµένης προσπάθειας. Όταν και  οι δύο νιώσουν έτοιμοι να προχωρήσουν στα επόμενα βήματα θα πρέπει να προγραμματίσουν µία συνάντηση µε τον ειδικό γιατρό που τους παρακολουθεί ώστε να συζητήσουν τα πιθανά αίτια αποτυχίας της εξωσωµατικής γονιµοποίησης.

Στη συνάντηση αυτή θα γίνει προσεκτική ανάλυση όλου του κύκλου της εξωσωματικής γονιμοποίησης και θα αναδειχθούν τα τυχόν αίτια που μπορεί να ευθύνονται για την αποτυχία. Τα ζευγάρια πρέπει να γνωρίζουν ότι η ανάλυση της αποτυχημένης προσπάθειας μπορεί να μας δώσει σημαντικές πληροφορίες (ποιότητα ωαρίων, ποιότητα γονιμοποίησης, γονοιιμοποιητική ικανότητα του σπέρματος, ταχύτητα εξέλιξης του εμβρύου κ.λ.π.) για τυχόν προβλήματα τα οποία δεν είναι εμφανή στην κλασσική διερεύνηση του υπογόνιμου ζευγαριού η οποία γίνεται πριν την έναρξη της εξωσωματικής γονιμοποίησης.

Με τον τρόπο αυτό ο προγραμματισμός της επόμενης προσπάθειας IVF καθίσταται ευκολότερος και ακριβέστερος στην αντιμετώπιση των προβλημάτων αυτών. Τα προβλήματα που παρουσιάζονται κατά τη διαδικασία της εξωσωµατικής γονιµοποίησης δεν είναι πάντα επιλύσιµα. Η µελέτη και η συζήτησή τους όµως είναι απαραίτητη ώστε το ζευγάρι να είναι ενηµερωµένο για την κατάσταση και το εκτιµώµενο ποσοστό επιτυχίας µιας δεύτερης προσπάθειας IVF.

Ποιο είναι το ποσοστό επιτυχίας σε έναν δεύτερο κύκλο εξωσωματικής γονιμοποίησης;

Είναι μια λογική ερώτηση που κάνουν συχνά πολλά ζευγάρια. Παρ’ όλα αυτά, δεν υπάρχει µία ικανοποιητική και σύντομη απάντηση. Σε ορισμένες περιπτώσεις ένας δεύτερος κύκλος εξωσωµατικής γονιµοποίησης έχει το πλεονέκτημα, όπως προαναφέρθηκε, να εκμεταλλευτεί τις χρήσιμες πληροφορίες για τα αίτια της αποτυχίας του πρώτου κύκλου και να διορθωθούν όσα είναι δυνατόν να αντιμετωπισθούν. Αλλά πάντοτε πρέπει να θυμόμαστε ότι υπάρχουν προβλήματα (ηλικία γυναίκας, DNA σπέρματος, συγγενείς ανωμαλίες, χαμηλά αποθέματα ωαρίων στην ωοθήκη, γενετικό και χρωμοσωμικό προφίλ του εμβρύου κ.λ.π.) τα οποία από τη φύση τους δεν μπορούν να αντιμετωπισθούν.

Τι απαιτεί ένα επιτυχημένο πρόγραμμα εξωσωματικής;

Ένα επιτυχημένο πρόγραμμα εξωσωµατικής γονιμοποίησης απαιτεί συνεχή επιµέλεια και σωστή εκτέλεση. Είναι σηµαντικό τα ζευγάρια να είναι δεκτικά και να λάβουν µία ειλικρινή εκτίµηση της κατάστασης από τον θεράποντα γιατρό τους για τις πιθανότητες επιτυχίας ενός δεύτερου κύκλου IVF. Τα προβλήματα υπογονιμότητας αφορούν το ζευγάρι σαν σύνολο και όχι τον κάθε σύντροφο μενονωμένα. Εάν υπήρξαν δυσκολίες στην ορµονική διέγερση των ωοθηκών ή χαµηλός αριθµός ωαρίων πρέπει να υπολογιστούν πιθανές αλλαγές στη χορηγούµενη φαρµακευτική αγωγή. Τα "κακής" ποιότητας ωάρια, σπερματοζωάρια και έµβρυα είναι η συνηθέστερη αιτία αποτυχίας και στις περιπτώσεις αυτές η λύση της δωρεάς σπέρµατος, ωαρίων ή εµβρύων θα πρέπει να λαµβάνεται υπόψη ως πιθανή λύση.

Ποια είναι τα ποσοστά επιτυχίας;

Ανακεφαλαιώνοντας, τα ποσοστά επιτυχίας της εξωσωµατικής γονιµοποίησης είναι περίπου τα ίδια για κάθε προσπάθεια (πρώτη ή δεύτερη). Οπωσδήποτε τα ζευγάρια µε τη βέλτιστη ποιότητα εμβρύων είναι πιθανότερο να επιτύχουν εγκυμοσύνη από την πρώτη κιόλας προσπάθεια. Η γνώση, όµως, που αποκτάται από έναν αποτυχηµένο κύκλο εξωσωµατικής γονιµοποίησης και οι διορθώσεις που µπορούν να γίνουν είναι σίγουρο ότι, σε ορισμένες περιπτώσεις, θα μεγιστοποιήσουν τα ποσοστά επιτυχίας στη δεύτερη προσπάθεια.

Ευχαριστούμε τον Νίκο Πράπα, MD, M.Sc, PhD. Καθηγητή Μαιευτικής-Γυναικολογίας Α.Π.Θ, Επιστημονικό Διευθυντή της Μονάδας Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής IAKENTRO