Θεανώ Γιαννέζη
Από τις 16 έως τις 29 Οκτωβρίου, 13 έργα νέων καλλιτεχνών παρουσιάζονται στο Νέο Υδαταέριο, ανάμεσα στον αυθεντικό βιομηχανικό εξοπλισμό.
Το Βιομηχανικό Μουσείο Φωταερίου της Τεχνόπολης Δήμου Αθηναίων παρουσιάζει την ομαδική έκθεση Watergas Project από τις 16 έως τις 29 Οκτωβρίου 2026, στο κτίριο του Νέου Υδαταερίου. Δεκατρία έργα καλλιτεχνών ηλικίας 18 έως 35 ετών, επιλεγμένα μέσα από ανοιχτό κάλεσμα, προσεγγίζουν την ιστορία του παλιού εργοστασίου μέσα από τη γλυπτική, τη ζωγραφική, το βίντεο και τις εγκαταστάσεις. Αφετηρία τους είναι οι πρώτες ύλες της παραγωγής, τα μηχανήματα και οι εμπειρίες των ανθρώπων που εργάστηκαν εκεί.
Η επιλογή του χώρου εξηγεί και το ιδιαίτερο ενδιαφέρον της έκθεσης. Στο Νέο Υδαταέριο διατηρείται σχεδόν ακέραιος ο αυθεντικός εξοπλισμός, με τον οποίο συνυπάρχουν τα έργα, ενώ το νερό και το κάρβουνο, κάποτε απαραίτητα για την παραγωγή υδαταερίου, επιστρέφουν ως καλλιτεχνικά υλικά και αναφορές. Η ιστορία του εργοστασίου παραμένει έτσι ορατή τόσο στα αντικείμενα που σώζονται όσο και στις νέες δημιουργίες που αντλούν από αυτήν.

Το κτίριο του 1952 κρατά τις μηχανές του
Το Νέο Υδαταέριο κατασκευάστηκε το 1952 για να συμπληρώσει την παραγωγή του εργοστασίου και σταμάτησε να λειτουργεί το 1984, όταν έκλεισε το συγκρότημα. Σήμερα διατηρεί το μεγαλύτερο μέρος του μηχανολογικού εξοπλισμού του, επιτρέποντας στην έκθεση να αναπτυχθεί στον ίδιο τον χώρο όπου μεταποιούνταν οι πρώτες ύλες. Οι συμμετέχοντες καλλιτέχνες έχουν γεννηθεί μετά τη διακοπή της παραγωγής, μια χρονική απόσταση που δίνει ιδιαίτερο ενδιαφέρον στη συνάντησή τους με αυτό το εργασιακό παρελθόν.

Η σχέση με το κτίριο είχε τεθεί εξαρχής ως ζητούμενο στην πρόσκληση προς τους δημιουργούς. Η αρχιτεκτονική, η κάθετη γραμμή παραγωγής, οι μεταλλικές επιφάνειες, αλλά και οι μαρτυρίες εργαζομένων και κατοίκων του Γκαζιού προσφέρονταν ως αφετηρίες για τα έργα. Η επιλογή των προτάσεων θα λάμβανε υπόψη τη σύνδεση με τον χώρο, τη σαφήνεια της ιδέας και τη διάθεση για πειραματισμό.
Το νερό και το κάρβουνο γίνονται καλλιτεχνικές αναφορές
Οι δύο πρώτες ύλες της παραγωγής υδαταερίου επανέρχονται στην έκθεση ως υλικά και σύμβολα. Το ενδιαφέρον μετακινείται από τη χρησιμότητά τους στην παραγωγική διαδικασία στις ιστορίες που συνδέονται μαζί τους, καθώς οι καλλιτέχνες εξετάζουν διαφορετικούς τρόπους να αποδώσουν τη μνήμη του τόπου.

Η "Υδατομνήμη" της Θεανώς Γιαννέζη, το "Liquid Archive" της Κατερίνας Γιαννοπούλου και το γλυπτικό "Liquid Memories" της Δανάης Νικολαΐδη συνδέουν ήδη στους τίτλους τους τη ρευστότητα με τη μνήμη και το αρχείο. Ο Ανδρέας Πλεμμένος συμμετέχει με το βίντεο "Νερό και Καρβούνο στη Νοηματική Γλώσσα", ενώ ο Έκτορας Βασιλείου παρουσιάζει το γλυπτό "Βιομηχανική Πύλη". Οι διαφορετικές μορφές έκφρασης προτείνουν αντίστοιχα διαφορετικές προσβάσεις στην ιστορία του εργοστασίου, μέσα από την κινούμενη εικόνα, τη γλυπτική κατασκευή και την εγκατάσταση στον χώρο.
Οι άνθρωποι πίσω από τον εξοπλισμό
Στο εκθεσιακό σκεπτικό, οι εργάτες που χειρίζονταν τις μηχανές έχουν κεντρική θέση, καθώς τα αντικείμενα της παραγωγής συνδέονται με τις εμπειρίες όσων τα χρησιμοποιούσαν. Αυτή η ανθρώπινη διάσταση διατρέχει και τη μόνιμη διαδρομή του μουσείου, όπου η γραμμή παραγωγής παρουσιάζεται μαζί με τις συνθήκες εργασίας και την ιστορία του Γκαζοχωρίου. Η νέα έκθεση επανέρχεται σε αυτή τη σχέση ανάμεσα στον άνθρωπο, την ύλη και τη μηχανή μέσα από τις προτάσεις των σύγχρονων δημιουργών.

Η έκθεση λειτουργεί καθημερινά από τις 12.00 έως τις 20.00, με το εισιτήριο του μουσείου, κόστους 2 ευρώ. Τα εγκαίνια θα πραγματοποιηθούν τη Δευτέρα 19 Οκτωβρίου στις 19.30, με ελεύθερη είσοδο. Το Νέο Υδαταέριο βρίσκεται στην Τεχνόπολη Δήμου Αθηναίων, Πειραιώς 100, στο Γκάζι, ενώ εισιτήρια διατίθενται μέσω της πλατφόρμας More.

