Μουσείο Μπενάκη
Η πρώτη μεγάλη αναδρομική του στην Ελλάδα εγκαινιάστηκε παρουσία του Κυριάκου Μητσοτάκη και διαρκεί έως τις 31 Ιανουαρίου 2027.
Όταν τον κάλεσαν από το γραφείο του John F. Kennedy Jr. για να συνεργαστεί με το περιοδικό George, ο Platon νόμισε ότι του έκαναν φάρσα και έκλεισε το τηλέφωνο. "Ευτυχώς, με ξαναπήραν", έχει αφηγηθεί. Ο ελληνικής καταγωγής φωτογράφος, που στη συνέχεια θα υπέγραφε περισσότερα από τριάντα εξώφυλλα του TIME, παρουσιάζει τώρα την πρώτη μεγάλη αναδρομική του στην Ελλάδα, την "People Power Platon", στο Μουσείο Μπενάκη της Πειραιώς 138, από τις 5 Νοεμβρίου 2026 έως τις 31 Ιανουαρίου 2027.
Στα εγκαίνια της 4ης Νοεμβρίου, ο Κυριάκος Μητσοτάκης ξεναγήθηκε από τον Platon και τον επιστημονικό διευθυντή του μουσείου, Γιώργο Μαγγίνη, ενώ ακολούθησε συζήτηση με τον φωτογράφο για την τέχνη, την πολιτιστική κληρονομιά και την τεχνολογία. Την έκθεση συνδιοργανώνουν το Μουσείο Μπενάκη και το Studio Platon, με την επιμέλεια του ίδιου του δημιουργού, ο οποίος συγκεντρώνει εδώ δύο μεγάλες ενότητες της δουλειάς του, τα διεθνώς γνωστά πορτρέτα και τις φωτογραφίες από την Πάρο.
Τα ρούχα που του δάνειζε ο Alexander McQueen
Πριν από εκείνο το τηλεφώνημα, ο Platon φωτογράφιζε για το The Face και το i-D στο Λονδίνο, την πόλη όπου είχε γεννηθεί το 1968 και σπουδάσει στο Saint Martin’s και στο Royal College of Art. Ο Alexander McQueen και ο Hussein Chalayan ήταν γνωστοί του από τα φοιτητικά τους χρόνια και του δάνειζαν ακόμη ημιτελή ρούχα, ώστε να τα φωτογραφίσει για την παρουσίαση της δουλειάς τους. Ο McQueen θα βρισκόταν αργότερα και μπροστά στον φακό του, στο πορτρέτο του 2010 που περιλαμβάνεται στην έκθεση.
Η πρόσκληση του John F. Kennedy Jr. τον οδήγησε στη Νέα Υόρκη. Ο ιδρυτής του George αναζητούσε έναν τρόπο να δείξει τη διασημότητα και την εξουσία εκ των έσω, έχοντας μεγαλώσει ο ίδιος σε μια οικογένεια όπου η δημόσια εικόνα αποτελούσε μέρος της καθημερινότητας. Όπως έχει διηγηθεί ο Platon, ο Kennedy ξεφύλλιζε περιοδικά και κρατούσε τις φωτογραφίες που τον ενδιέφεραν, προτού ακόμη μάθει ποιος τις είχε τραβήξει. Όταν συγκεντρώθηκαν τα αποκόμματα, το μεγαλύτερο μέρος ήταν δική του δουλειά.
Στην πορεία ακολούθησαν συνεργασίες με το TIME, το The New Yorker, τη Vogue και το Vanity Fair, αλλά και συναντήσεις με ανθρώπους των οποίων η εικόνα είχε ήδη αποκτήσει πολιτικό, κοινωνικό ή εμπορικό βάρος πολύ πριν καθίσουν απέναντί του.
Οι αντίθετες αναγνώσεις του πορτρέτου του Putin
Το πορτρέτο του Vladimir Putin για το TIME, το 2007, είναι μια χαρακτηριστική περίπτωση. Σύμφωνα με την αφήγηση του Platon, ο Ρώσος πρόεδρος ήταν ικανοποιημένος, καθώς αναγνώριζε στη φωτογραφία την εικόνα ενός σκληρού εθνικιστή. Την ίδια φωτογραφία, ωστόσο, εκτιμούσαν και οι επικριτές του, επειδή έβλεπαν σε αυτήν ένα σύμβολο όσων θεωρούσαν προβληματικά στη ρωσική εξουσία.
Στο Μπενάκη, το πορτρέτο αυτό ανήκει στην πρώτη ενότητα, μαζί με εκείνα του Barack Obama, της Adele και του Alexander McQueen. Η επιλογή περιλαμβάνει επίσης φωτογραφίες ανθρώπων που αγωνίστηκαν για τα δικαιώματά τους ή επέζησαν από τη βία, όπως οι γυναίκες που φωτογράφισε το 2016 στο Maison Dorcas, το κέντρο αποκατάστασης για επιζώσες σεξουαλικής βίας στο Μπουκάβου της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό.
Το 2013 είχε ήδη ιδρύσει το The People’s Portfolio, έναν μη κερδοσκοπικό οργανισμό αφιερωμένο στην ανάδειξη ανθρώπων που υπερασπίζονται τα ανθρώπινα και πολιτικά δικαιώματα. Αυτή η δουλειά έχει τη δική της θέση στην έκθεση, μέσα σε μια διαδρομή που περιλαμβάνει τόσο τους ανθρώπους οι οποίοι ασκούν εξουσία όσο και εκείνους που υφίστανται τις συνέπειές της.
Οι επιστροφές στην Πάρο
Στις Λεύκες της Πάρου ο Platon είχε περάσει μέρος των παιδικών του χρόνων. Εκεί παντρεύτηκε αργότερα, ενώ συνέχισε να επιστρέφει στο νησί, παρόλο που η επαγγελματική του ζωή εξελισσόταν στη Νέα Υόρκη. Όταν μιλά για τα λευκά φόντα των πορτρέτων του, αναφέρεται στα ασβεστωμένα σπίτια που γνώρισε παιδί, συνδέοντας ένα πολύ αναγνωρίσιμο στοιχείο της δουλειάς του με την εικόνα της Πάρου που είχε κρατήσει στη μνήμη του.
Η δεύτερη ενότητα της έκθεσης συγκεντρώνει φωτογραφίες από τις επιστροφές του στο νησί σε διάστημα περίπου σαράντα ετών. Πρόσωπα, αντικείμενα και λεπτομέρειες της καθημερινότητας συνθέτουν αυτό το αρχείο, μέρος του οποίου παρουσιάζεται και στο νέο αγγλόφωνο λεύκωμα "Platon Paros", με την επιμέλεια και τον σχεδιασμό του ίδιου.
Στις 370 σελίδες του συγκεντρώνονται 225 ασπρόμαυρες φωτογραφίες. Ανάμεσά τους, ο ιδιοκτήτης ενός καφενείου κάνει διάλειμμα, με έναν ελληνικό καφέ, ένα ποτήρι ούζο και ένα γεμάτο τασάκι πάνω στο τραπέζι του.
Η "People Power Platon" παρουσιάζεται στο Μουσείο Μπενάκη, Πειραιώς 138 και Ανδρονίκου, έως τις 31 Ιανουαρίου 2027. Το μουσείο λειτουργεί Πέμπτη και Κυριακή από τις 10.00 έως τις 18.00 και Παρασκευή και Σάββατο από τις 10.00 έως τις 22.00.
