Rage retreats και rage rooms: Η τάση στο wellness που μας καλεί να εκφράσουμε τον θυμό μας και το "ΛΙΜΠΑ", το πρώτο στην Ελλάδα
iStock
Από τις κραυγές μέσα στο δάσος μέχρι το χτύπημα σε στρώματα και το σπάσιμο αντικειμένων, τα rage retreats προτείνουν έναν διαφορετικό τρόπο συναισθηματικής εκτόνωσης. Τι ακριβώς συμβαίνει σε αυτές τις συναντήσεις, γιατί κερδίζουν έδαφος και ποια είναι η σχέση τους με την αρχαία Ελλάδα;
Κάποιες φορές η χαλάρωση δεν μοιάζει με διαλογισμό, ήρεμη μουσική, βαθιές αναπνοές και απόλυτη συγκέντρωση. Μερικές φορές, αυτό που χρειάζεται κανείς είναι να φωνάξει με όλη του την δύναμη, να χτυπήσει ένα μαξιλάρι ή να αφήσει για λίγο στην άκρη την ανάγκη να διατηρεί την ψυχραιμία του. Αυτή ακριβώς την ανάγκη έρχεται να καλύψει μια διαφορετική τάση στον κόσμο του wellness, τα λεγόμενα rage retreats, που μετατρέπουν τον θυμό και την ένταση σε μια οργανωμένη, συλλογική εμπειρία συναισθηματικής έκφρασης.
Η άνοδος αυτών των συναντήσεων αποτυπώνει μια ευρύτερη αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε την ευεξία. Έπειτα από χρόνια κατά τα οποία η αυτοφροντίδα συνδέθηκε με την ηρεμία, την ισορροπία και τον έλεγχο των συναισθημάτων, ένα διαφορετικό ερώτημα έρχεται στο προσκήνιο: μήπως η φροντίδα του εαυτού μας προϋποθέτει κάποιες φορές να επιτρέψουμε στον εαυτό μας να θυμώσει;
Από την ψηφιακή οργή στην ανάγκη για εκτόνωση
Θυμόμαστε ότι το 2025 το Λεξικό της Οξφόρδης ανέδειξε ως λέξη της χρονιάς τον όρο "rage bait", που περιγράφει το διαδικτυακό περιεχόμενο το οποίο σχεδιάζεται σκόπιμα για να προκαλέσει θυμό ή αγανάκτηση, με στόχο να αυξήσει την επισκεψιμότητα και την αλληλεπίδραση στα social media. Η επιλογή αυτή αποτυπώνει μια χαρακτηριστική πλευρά της ψηφιακής καθημερινότητας, όπου η οργή μπορεί να γίνει εργαλείο προσέλκυσης προσοχής και η έντονη συναισθηματική αντίδραση μετατρέπεται σε μέσο αύξησης του engagement. Την ίδια στιγμή, όμως, η αυξανόμενη δημοτικότητα των rage retreats φωτίζει μια διαφορετική ανάγκη: την αναζήτηση τρόπων έκφρασης και εκτόνωσης του θυμού, μακριά από την αδιάκοπη ροή προκλητικού περιεχομένου και τις αντιδράσεις που αυτό πυροδοτεί. Από τη μία πλευρά, ο θυμός χρησιμοποιείται για να κρατήσει το ενδιαφέρον μας στραμμένο στην οθόνη. Aπό την άλλη, η ανάγκη να τον αναγνωρίσουμε και να τον διαχειριστούμε μάς οδηγεί στην αναζήτηση εμπειριών που υπόσχονται μια προσωρινή αποφόρτιση. Η αντίθεση αυτή γεννά ένα ενδιαφέρον ερώτημα: σε μια καθημερινότητα που συχνά τροφοδοτεί την οργή, πώς μπορούμε να της δώσουμε χώρο χωρίς να αφήνουμε να καθορίζει τη συμπεριφορά μας;
Τι είναι τα rage retreats;
Τα rage retreats είναι οργανωμένες συναντήσεις, διάρκειας από λίγες ώρες έως αρκετές ημέρες, στις οποίες οι συμμετέχοντες ενθαρρύνονται να εκφράσουν τον συσσωρευμένο θυμό και την απογοήτευσή τους μέσα από συγκεκριμένες δραστηριότητες. Μπορεί να περιλαμβάνουν δυνατές κραυγές, χτυπήματα σε μαξιλάρια και στρώματα, σπάσιμο αντικειμένων, γραφή, αναπνευστικές ασκήσεις, διαλογισμό ή τελετουργίες στη φύση.
Σε αντίθεση με ένα παραδοσιακό retreat ευεξίας, όπου η έμφαση δίνεται συνήθως στην ηρεμία και την αποφόρτιση, εδώ η ένταση δεν χρειάζεται να κατασταλεί. Αντίθετα, αποκτά έναν χώρο έκφρασης, με την καθοδήγηση των διοργανωτών και συγκεκριμένους κανόνες ασφάλειας.
Το Business of Fashion, σε δημοσίευμά του για την αυξανόμενη δημοτικότητα των rage retreats, καταγράφει διαφορετικές εκδοχές αυτής της εμπειρίας στις ΗΠΑ και στην Ευρώπη. Η RAGEher, που ιδρύθηκε από την McMenamin, διοργανώνει συναντήσεις στις οποίες γυναίκες φωνάζουν, χτυπούν ειδικά μαξιλάρια και στρώματα και μοιράζονται την ένταση που κουβαλούν από την καθημερινότητά τους. Οι συνεδρίες της, διάρκειας δυόμισι ωρών, έχουν φτάσει να συγκεντρώνουν έως και 50 συμμετέχουσες, με εισιτήρια που αγγίζουν τα 95 δολάρια.
Σε μια διαφορετική προσέγγιση, τα Holy Rage Retreats της Lumalia Emmy Armstrong πραγματοποιούνται στη φύση, στο Όρεγκον, και απευθύνονται σε γυναίκες που επιθυμούν να επεξεργαστούν δύσκολα συναισθήματα. Το πρόγραμμα μπορεί να περιλαμβάνει διαλογισμό, κραυγές, εκφραστικές κινήσεις, γράμματα προς πρόσωπα ή καταστάσεις που προκάλεσαν θυμό και μια συμβολική τελετή καύσης τους.
Οι διοργανώσεις αυτές δεν έχουν όλες την ίδια φιλοσοφία ούτε απευθύνονται απαραίτητα στο ίδιο κοινό. Ορισμένες δίνουν έμφαση στην ομαδική εμπειρία, άλλες στη σύνδεση με τη φύση και άλλες σε πιο πνευματικές ή σωματικές πρακτικές. Κοινός τους παρονομαστής είναι η πρόθεση να δημιουργηθεί ένας χώρος όπου ο θυμός μπορεί να εκφραστεί χωρίς την κοινωνική πίεση που συχνά συνοδεύει την εκδήλωσή του.
Γιατί οι γυναίκες βρίσκονται στο επίκεντρο;
Πολλά rage retreats σχεδιάζονται από γυναίκες για γυναίκες, φέρνοντας στο προσκήνιο ένα βαθιά ριζωμένο κοινωνικό πρότυπο: την προσδοκία ότι οι γυναίκες πρέπει να είναι διαρκώς ευγενικές, υπομονετικές, διακριτικές και πρόθυμες να βάζουν τις ανάγκες των άλλων πάνω από τις δικές τους. Πρόκειται για μια κοινωνική νόρμα που συχνά ταυτίζει τη γυναικεία συμπεριφορά με την αυτοσυγκράτηση και την αποφυγή των συγκρούσεων, αντιμετωπίζοντας τον θυμό ως ένδειξη υπερβολής ή επιθετικότητας. Την ίδια στιγμή, αντίστοιχες εκδηλώσεις θυμού από τους άνδρες μπορεί να γίνονται περισσότερο αποδεκτές ή ακόμη και να εκλαμβάνονται ως ένδειξη δυναμισμού.
Παράλληλα, η καθημερινότητα συσσωρεύει πηγές έντασης: η επαγγελματική πίεση, το αόρατο φορτίο της φροντίδας, οι οικογενειακές υποχρεώσεις, οι οικονομικές δυσκολίες, οι ανισότητες και η συνεχής έκθεση σε δυσάρεστες ειδήσεις. Όταν προστίθεται η απαίτηση να παραμένουμε διαρκώς λειτουργικές και ψύχραιμες, ο θυμός μπορεί να μετατραπεί σε ένα συναίσθημα που δεν βρίσκει εύκολα διέξοδο.
Αυτό ακριβώς επιδιώκουν να αναδείξουν οι συγκεκριμένες συναντήσεις. Δεν προτείνουν απαραίτητα τη σύγκρουση με τους άλλους, αλλά τη δυνατότητα να αναγνωρίσουμε τη δική μας οργή, να της δώσουμε χώρο και να εξετάσουμε τι κρύβεται πίσω από αυτήν. Για ορισμένες γυναίκες, εξίσου σημαντική είναι η αίσθηση ότι βρίσκονται σε μια ομάδα ανθρώπων που δεν θα τις κρίνουν επειδή εκφράζουν ένα δύσκολο συναίσθημα.
Από τις σύγχρονες κραυγές στην αρχαία Ελλάδα
Το Business of Fashion συνδέει τη σύγχρονη τάση των rage retreats με αναφορές σε γυναίκες της αρχαίας Ελλάδας που αποσύρονταν στα βουνά και κραύγαζαν συλλογικά, αναζητώντας εκτόνωση από τους κοινωνικούς περιορισμούς της εποχής τους. Η σύνδεση αυτή φέρνει στο προσκήνιο μια διαχρονική ανάγκη: να εκφράζουμε συναισθήματα που δύσκολα χωρούν στους καθιερωμένους κοινωνικούς ρόλους.
Αυτό δεν σημαίνει, βέβαια, ότι οι αρχαίες πρακτικές ταυτίζονται με τα σημερινά rage retreats. Οι τελετουργίες εκείνης της εποχής είχαν διαφορετικό κοινωνικό και πολιτισμικό πλαίσιο. Σήμερα, αντίθετα, η ανάγκη για εκτόνωση και συναισθηματική έκφραση βρίσκει τη θέση της και στη σύγχρονη βιομηχανία ευεξίας, μέσα από οργανωμένα προγράμματα και εξειδικευμένες εμπειρίες.
Υπάρχουν rage retreats στην Ελλάδα;
Στην Ελλάδα, η ιδέα της ελεγχόμενης εκτόνωσης είναι ήδη γνωστή μέσα από τα rage rooms, τα δωμάτια όπου οι επισκέπτες μπορούν να σπάσουν αντικείμενα σε ένα οργανωμένο περιβάλλον, φορώντας προστατευτικό εξοπλισμό.
Η τάση που σε καλεί να τα κάνεις ΛΙΜΠΑ
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της εμπειρίας στην Αθήνα είναι το ΛΙΜΠΑ Rage Room, στην οδό Πιττάκη, στο κέντρο της πόλης. Πρόκειται για έναν χώρο όπου ο θυμός και η ένταση βρίσκουν μια διαφορετική διέξοδο, μέσα από τη δυνατότητα να σπάσει κανείς αντικείμενα σε ένα ελεγχόμενο περιβάλλον. Πίσω από την ιδέα βρίσκεται η ανάγκη να δημιουργηθεί ένας χώρος όπου η εκτόνωση δεν αντιμετωπίζεται ως ταμπού, αλλά ως μια εμπειρία που μπορεί να δοκιμάσει κανείς με τους δικούς του όρους. Πώς λειτουργεί, όμως, ένα rage room στην πράξη και τι αναζητούν όσοι περνούν την πόρτα του ΛΙΜΠΑ; Η συζήτησή μας με την ιδρύτρια Έλενα Δρίβα δίνει τις απαντήσεις.
Η ιδέα για το πρώτο rage room στην Ελλάδα γεννήθηκε στην άλλη άκρη του κόσμου, στην Αργεντινή. Εκεί ήρθε σε επαφή με το συγκεκριμένο concept, το οποίο αποφάσισε να φέρει μαζί της επιστρέφοντας στην Ελλάδα, με στόχο να αλλάξει λίγο τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε τη διασκέδαση. "Ήθελα ν’ αλλάξω λίγο τον κόσμο και τη διασκέδαση στην Ελλάδα και μερικές φορές, για να αλλάξουν τα πράγματα, πρέπει πρώτα κάτι να "σπάσει”!", λέει χαρακτηριστικά, περιγράφοντας τη σκέψη που αποτέλεσε την αφετηρία για τη δημιουργία της ΛΙΜΠΑ.
Από μια ξένη ιδέα σε μια εναλλακτική μορφή διασκέδασης στην Ελλάδα
Στα πρώτα χρόνια λειτουργίας της ΛΙΜΠΑ, οι επισκέπτες προέρχονταν κυρίως από άλλες χώρες και ήταν ήδη εξοικειωμένοι με την ιδέα ενός rage room. Για το ελληνικό κοινό, αντίθετα, η εμπειρία ήταν κάτι εντελώς πρωτόγνωρο. "Για τους ντόπιους ήμασταν κάτι εξωγήινο!", θυμάται. Μέσα στα δέκα χρόνια λειτουργίας της, ωστόσο, η ΛΙΜΠΑ έχει καταφέρει να κερδίσει το ελληνικό κοινό, το οποίο πλέον τη στηρίζει σταθερά και την έχει αγκαλιάσει ως μία εναλλακτική μορφή διασκέδασης.
Όσο για το προφίλ των ανθρώπων που επιλέγουν να δοκιμάσουν την εμπειρία, η ίδια δεν εντοπίζει ένα συγκεκριμένο κοινό στο οποίο απευθύνεται ο χώρος. Όπως εξηγεί, οι επισκέπτες αποτελούν ένα "πολύχρωμο ψηφιδωτό", χωρίς να ξεχωρίζει κάποια συγκεκριμένη ηλικία, φύλο, εθνικότητα ή ταυτότητα. Το ΛΙΜΠΑ είναι, όπως λέει, "ιδιαιτέρως προσφιλές, εντυπωσιακό και χρήσιμό με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, αν θες, για όλους!".
Διαβάστε Επίσης
Πώς λειτουργεί μια συνεδρία στο ΛΙΜΠΑ
Η εμπειρία ξεκινά με την επιλογή των αντικειμένων που θέλει να σπάσει ο επισκέπτης. Στη συνέχεια, φορά τον απαραίτητο προστατευτικό εξοπλισμό, ώστε να μπορέσει να απολαύσει τη διαδικασία με ασφάλεια. Από εκεί και πέρα, όπως περιγράφει η δημιουργός της ΛΙΜΠΑ, "ένας κόσμος γκρεμίζεται και χτίζεται μία καινούργια ανάμνηση, η γεύση μίας νέας εμπειρίας. Ίσως και μία καινούργια ζωή!...".
Η εκτόνωση, ωστόσο, δεν περιορίζεται απαραίτητα στη σωματική δράση. Η ίδια γνωρίζει τη σημασία που μπορεί να έχει η έκφραση και η αποσυμπίεση μέσα από την ένταση στον σύγχρονο κόσμο, είτε αυτή εκφράζεται με μια κραυγή είτε μέσα από οτιδήποτε μπορεί να αυξήσει τους παλμούς ή την αδρεναλίνη. Βασική προϋπόθεση είναι πάντοτε η ασφάλεια, τόσο του ίδιου του ατόμου όσο και των γύρω του.
Αρκεί η εκτόνωση για να διαχειριστούμε τον θυμό;
Για τη δημιουργό του ΛΙΜΠΑ, η εκτόνωση μπορεί να αποτελέσει ένα πρώτο βήμα, δεν αρκεί όμως απαραίτητα από μόνη της για να οδηγήσει σε μια βαθύτερη αλλαγή. Η προσωπική της φιλοσοφία βασίζεται στην ανάγκη να αντιμετωπίζουμε με θάρρος και σεβασμό τόσο τις δικές μας πράξεις όσο και εκείνες των άλλων.
"Είμαι ένας άνθρωπος που πιστεύω ότι πρέπει να συναντάμε με θάρρος και να αγκαλιάζουμε με σεβασμό οποιαδήποτε πράξη δική μας και των άλλων. Οπότε η μισή διαδρομή δεν αρκεί για να κοιμάται και να ξυπνάει κάποιος γεμάτος και ελεύθερος!", εξηγεί.
Αυτό δεν σημαίνει ότι ένα πρώτο βήμα δεν έχει αξία. Αντίθετα, μπορεί να αποτελέσει την αρχή μιας σημαντικής προσωπικής διαδρομής, εφόσον επιλέξουμε να δώσουμε στην εμπειρία μας αυτό το νόημα. "Πολλές φορές, δεν έχει σημασία από πού θα αρχίσουμε, αρκεί να θυμηθούμε πως είμαστε ζωντανοί!", λέει, αναδεικνύοντας τη σημασία της προσωπικής εμπειρίας και της διάθεσης για αλλαγή.
Οι δυσκολίες μιας διαφορετικής επιχειρηματικής ιδέας στην Ελλάδα
Η λειτουργία ενός χώρου όπως το ΛΙΜΠΑ συνοδεύεται από τις προκλήσεις κάθε επιχείρησης, ιδιαίτερα όταν το προϊόν που προσφέρει διαφοροποιείται από τις συνηθισμένες προτάσεις ψυχαγωγίας. Η δημιουργός της αναγνωρίζει ότι η επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα είναι δύσκολη, ακόμη περισσότερο όταν καλείσαι να υποστηρίξεις μια τόσο ιδιαίτερη ιδέα. Σε ό,τι αφορά τη σχέση με τη γειτονιά και τα ζητήματα θορύβου, πάντως, η εμπειρία της είναι θετική.
Οι επαγγελματικές προκλήσεις συνδυάζονται, παράλληλα, με τις απαιτήσεις της προσωπικής της ζωής. Παρά τις απαιτήσεις, δηλώνει γεμάτη από τις επιλογές της και από τη ζωή που έχει δημιουργήσει. Μου υπογραμμίζει πόσο σημαντικό είναι για εκείνη το γεγονός ότι κατάφερε να κάνει πράξη την ιδέα της και να δημιουργήσει κάτι διαφορετικό. "Τον άλλαξα τον κόσμο λίγο, Μάρθα, με την ιστορία μου και το rage room και τα βλέπω όλα εύκολα! Έσπασα κι έχτισα κι ελπίζω αυτό το παραμύθι, αυτό το ιδιαίτερο μαγαζί, αν μη τι άλλο, να εμπνεύσει!"
Μέχρι στιγμής, δεν φαίνεται να διοργανώνονται στην Ελλάδα δια ζώσης rage retreats, αντίστοιχα με εκείνα που γνωρίζουν αυξανόμενη δημοτικότητα στο εξωτερικό. Παρότι διεθνώς η τάση κερδίζει έδαφος, συνδυάζοντας την εκτόνωση του θυμού με ομαδικές δραστηριότητες και πρακτικές ευεξίας, δεν εντοπίζεται προς το παρόν κάποια αντίστοιχη οργανωμένη δραστηριότητα στη χώρα μας.
Είναι πράγματι ένας τρόπος να διαχειριστούμε τον θυμό;
Εδώ χρειάζεται να ξεχωρίσουμε την υποκειμενική ανακούφιση από την αποδεδειγμένη θεραπευτική αποτελεσματικότητα.
Οι ειδικοί ψυχικής υγείας επισημαίνουν ότι η έκφραση του θυμού μπορεί να προσφέρει προσωρινή ανακούφιση, όταν γίνεται με ασφαλή τρόπο και συνοδεύεται από την κατανόηση των συναισθημάτων που την προκαλούν. Ωστόσο, η έντονη εκτόνωση δεν οδηγεί απαραίτητα σε ουσιαστική διαχείριση του θυμού. Αντίθετα, όταν η προσοχή παραμένει αποκλειστικά στην οργή ή σε ένα πρόσωπο που την πυροδοτεί, υπάρχει κίνδυνος να ενισχυθεί η ένταση αντί να αποκλιμακωθεί.
Μια πιο ολοκληρωμένη προσέγγιση συνδυάζει τη συναισθηματική έκφραση με τον αναστοχασμό, την κατανόηση των αιτιών του θυμού και την ανάπτυξη δεξιοτήτων διαχείρισης των συναισθημάτων.
Άλλωστε, ο θυμός δεν είναι από μόνος του κάτι αρνητικό. Μπορεί να μας δείξει ότι έχουν παραβιαστεί τα όριά μας, ότι μια ανάγκη παραμένει ανεκπλήρωτη ή ότι μια κατάσταση χρειάζεται να αλλάξει. Το ζητούμενο δεν είναι να τον εξαφανίσουμε, αλλά να κατανοήσουμε το μήνυμά του και να επιλέξουμε πώς θα αντιδράσουμε.
Τα rage retreats δεν υποκαθιστούν την ψυχοθεραπεία ούτε αποτελούν εγγυημένη λύση για το στρες και τη συναισθηματική επιβάρυνση. Για όσους σκέφτονται να συμμετάσχουν, έχει σημασία να εξετάσουν την εκπαίδευση των συντονιστών, τους κανόνες ασφάλειας, την πρόβλεψη υποστήριξης σε περίπτωση έντονης συναισθηματικής αντίδρασης, καθώς και το κατά πόσο το πρόγραμμα παρουσιάζει με σαφήνεια τους στόχους και τα όριά του.
Μια διαφορετική εκδοχή της αυτοφροντίδας
Η άνοδος των rage retreats δείχνει ότι το wellness αναζητά νέους τρόπους να απαντήσει στις συναισθηματικές ανάγκες της σύγχρονης ζωής. Η αυτοφροντίδα δεν περιορίζεται πλέον, τουλάχιστον σε επίπεδο τάσεων, στην αναζήτηση της ηρεμίας. Περιλαμβάνει και την προσπάθεια να κατανοήσουμε όσα μας πιέζουν, να αναγνωρίσουμε τα όριά μας και να εκφράσουμε συναισθήματα που συχνά κρύβουμε.
