Ποιος αποφάσισε τι θα φορέσουμε φέτος και του χρόνου;
Σε μια εποχή όπου το γρήγορο scroll στα social media έχει αντικαταστήσει τη βιτρίνα του καταστήματος, η αίσθηση του προσωπικού γούστου στη μόδα είναι πιο θολή από ποτέ. Πόσο "δική μας" είναι τελικά η επιλογή να φορέσουμε το συγκεκριμένο χρώμα, τη συγκεκριμένη σιλουέτα ή το ρούχο που βλέπουμε παντού; Η αλήθεια είναι ότι συχνά δεν επιλέγουμε την αισθητική, αλλά η αισθητική μάς επιλέγει. Η μόδα έχει εξελιχθεί από μια απλή επιρροή σε ένα αυτόματο σύστημα υποβολής προτάσεων, όπου αυτό που θεωρούμε "προσωπικό γούστο" είναι στην πραγματικότητα μια εξαιρετικά καλά ενορχηστρωμένη και μαζική συναίνεση.
Για να κατανοήσουμε πώς "κατασκευάζεται" το γούστο, πρέπει να κοιτάξουμε το εσωτερικό πλαίσιο της μόδας. Η βιομηχανία δεν κινείται σε πραγματικό χρόνο, αλλά σε έναν προκαθορισμένο κύκλο που λειτουργεί εποχές μπροστά. Ενώ εμείς φοράμε τα χειμωνιάτικα μας, οι κορυφαίοι οίκοι παρουσιάζουν τις συλλογές τους έξι μήνες νωρίτερα, ενώ γραφεία πρόβλεψης τάσεων έχουν ήδη προβλέψει, έναν χρόνο πριν, ποια χρώματα, υφάσματα και γραμμές θα "μας τραβήξουν". Η πρόβλεψη αυτή λειτουργεί σαν ένα μη δεσμευτικό συμβόλαιο για όλη την αγορά: οι μεγάλοι λιανοπωλητές σχεδιάζουν γύρω από αυτές τις οδηγίες, τα περιοδικά τις υιοθετούν και οι ομάδες marketing ευθυγραμμίζονται. Μέχρι λοιπόν το "boho chic" look ή το συγκεκριμένο χρώμα να εμφανιστεί στη δική σας ροή, έχει ήδη περάσει από τα forecasting decks στους διαδρόμους των επιδείξεων. Δεν είναι σύμπτωση που βλέπετε παντού το ίδιο τοπ, χρώμα, combo είναι ένας συντονισμός.
Το γούστο στο παρελθόν ήταν μια αργή διαδικασία που αναπτυσσόταν μέσα από υποκουλτούρες και προσωπικά βιώματα. Σήμερα, το γούστο είναι προγνωστικό. Οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης μαντεύουν τι θα σας αρέσει και σας το παραδίδουν επί επανάληψη, μέχρι να το εσωτερικεύσετε ως δική σας προτίμηση. Το συγκεκριμένο καφέ παντελόνι που βλέπετε παντού δεν είναι απλώς "καφέ", είναι το Pantone-επιβεβαιωμένο "Mocha Mousse", το οποίο οι trend services ενέκριναν και ενσωματώθηκε ήσυχα σε εκατοντάδες TikToks, καμουφλαρισμένο ως "closet clean-outs" ή "latte-girl coded" αισθητική. Συνεπώς, νομίζουμε ότι κάνουμε μια αυτόνομη επιλογή, ενώ στην πραγματικότητα απλώς φτάνουμε στο τελικό στάδιο μιας προαποφασισμένης κίνησης. Όπως έχει ειπωθεί, "δεν επιμελούμαστε, απλώς αντιγράφουμε". Όταν το γούστο όλων είναι trending ταυτόχρονα, σταματά να μοιάζει με γούστο: είναι μαζική συναίνεση μεταμφιεσμένη σε ατομική επιλογή.
Ενώ παλιά η μόδα κυλούσε απλά "από πάνω προς τα κάτω", δηλαδή από την Haute Couture στη Fast Fashion, τώρα λειτουργεί ως μέσο ανατροφοδότησης. Οι τάσεις μπορεί να ξεκινούν από το street style, αλλά επιβιώνουν και γίνονται παγκόσμιες μόνο αν φιλτραριστούν και προωθηθούν από την κεντρική "μηχανή" της μόδας. Το σημερινό "γούστο" διαμορφώνεται περισσότερο από την πρόσβαση παρά από το πραγματικό ενδιαφέρον, καθώς ο αλγόριθμος προβάλλει μόνο ό,τι έχει κριθεί "εμπορεύσιμο" και "ορατό". Ίσως το πραγματικό γούστο σήμερα δεν είναι να αποφεύγουμε τις τάσεις, αλλά να επιβραδύνουμε αρκετά ώστε να καταλάβουμε γιατί μας έλκει κάτι. Η αντίσταση στην πίεση να "αποδώσουμε" τις προτιμήσεις μας κατ’ εντολή είναι ίσως η επόμενη πραγματικά ριζοσπαστική τάση της μόδας.
Διαβάστε Επίσης
