Photo: Instagram @eva.ne_
Τρία δημοφιλή συστατικά της σύγχρονης κοσμετολογίας περνούν πλέον στη φροντίδα των μαλλιών. Πώς επηρεάζουν όμως την υγεία του τριχωτού;
Η περιποίηση του τριχωτού της κεφαλής αποκτά σταδιακά τη θέση που της αναλογεί στη σύγχρονη ρουτίνα ομορφιάς. Για χρόνια, το ενδιαφέρον επικεντρωνόταν κυρίως στο μήκος και στις άκρες των μαλλιών, με σαμπουάν, μάσκες και conditioners να αποτελούν τους βασικούς (και αποκλειστικούς) πρωταγωνιστές. Πλέον, όμως, η συζήτηση μετατοπίζεται στη ρίζα, εκεί όπου βρίσκεται ο θύλακας της τρίχας και διαμορφώνονται οι συνθήκες για την υγιή ανάπτυξή της.
Αυτή η αλλαγή προσέγγισης, γνωστή ως skinification of hair, φέρνει στο προσκήνιο συστατικά που μέχρι πρόσφατα συνδέαμε σχεδόν αποκλειστικά με την περιποίηση του προσώπου. Η νιασιναμίδη, το αζελαϊκό οξύ και η ρετινόλη εμφανίζονται πλέον σε συνθέσεις για το τριχωτό, δημιουργώντας εύλογα ερωτήματα για τον ρόλο τους στην υγεία των μαλλιών, αλλά και για το κατά πόσο μπορούν να επηρεάσουν την τριχόπτωση.
Για να κατανοήσουμε τι ακριβώς προσφέρει καθένα από αυτά, απευθυνθήκαμε στη δερματολόγο και διεθνώς αναγνωρισμένη ειδικό στην τριχολογία, δρα Antonella Tosti, μέλος του συμβουλευτικού συμβουλίου Δερματολογίας της DS Labs.
Η υγεία των μαλλιών ξεκινά από το τριχωτό
Η λογική πίσω από τη νέα τάση είναι απλή: όπως η επιδερμίδα του προσώπου χρειάζεται έναν ισορροπημένο δερματικό φραγμό, έτσι και το τριχωτό της κεφαλής έχει τις δικές του ανάγκες. Η κατάσταση του δέρματος γύρω από τους θύλακες, η φλεγμονή και το οξειδωτικό στρες αποτελούν παράγοντες που αξίζει να λαμβάνονται υπόψη στη συνολική φροντίδα των μαλλιών.
"Είναι μια πολύ ενδιαφέρουσα εξέλιξη, καθώς σήμερα αντιλαμβανόμαστε το τριχωτό της κεφαλής ως προέκταση του δέρματος. Ένας υγιής θύλακας χρειάζεται επίσης έναν ισορροπημένο δερματικό φραγμό και ένα περιβάλλον με χαμηλά επίπεδα φλεγμονής", εξηγεί η δρ Tosti.
Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι κάθε δραστικό συστατικό που λειτουργεί αποτελεσματικά στο πρόσωπο θα έχει αυτομάτως την ίδια επίδραση στους θύλακες των τριχών. Η δράση του εξαρτάται από τις ιδιότητές του, τη συγκέντρωση και τη σύνθεση του προϊόντος.
Νιασιναμίδη: Υποστηρίζει τον δερματικό φραγμό
Γνωστή για την ενισχυτική και καταπραϋντική της δράση στην επιδερμίδα, η νιασιναμίδη (βιταμίνη Β3) μπορεί να έχει ενδιαφέρον και για το τριχωτό της κεφαλής. Σύμφωνα με τη δρα Tosti, συμβάλλει κυρίως στην υποστήριξη του δερματικού φραγμού, ενώ μπορεί να βοηθήσει στον έλεγχο της φλεγμονής και του οξειδωτικού στρες.
Η σημασία της βρίσκεται επομένως περισσότερο στη βελτίωση των συνθηκών που επικρατούν στο τριχωτό παρά στην άμεση διέγερση της ανάπτυξης των μαλλιών. Η ειδικός επισημαίνει ότι τα διαθέσιμα επιστημονικά δεδομένα για την επίδρασή της στην ανάπτυξη των θυλάκων παραμένουν περιορισμένα. Με άλλα λόγια, πρόκειται για ένα ενδιαφέρον συστατικό για τη φροντίδα του δέρματος της κεφαλής, όχι όμως για μια τεκμηριωμένη αυτόνομη λύση κατά της τριχόπτωσης.
Αζελαϊκό οξύ: Το ενδιαφέρον πίσω από την αντιφλεγμονώδη δράση του
Το αζελαϊκό οξύ είναι ένα συστατικό που έχει καθιερωθεί στη φροντίδα της επιδερμίδας με τάση για ακμή και ροδόχρου νόσο, χάρη κυρίως στις αντιφλεγμονώδεις ιδιότητές του. Το ενδιαφέρον για τη χρήση του στο τριχωτό σχετίζεται και με έναν ακόμη πιθανό μηχανισμό δράσης.
"Σε πειραματικό επίπεδο, έχει παρατηρηθεί ότι μπορεί να αναστέλλει τη δράση του ενζύμου 5-άλφα-αναγωγάση, το οποίο συμμετέχει στον μεταβολισμό των ανδρογόνων", αναφέρει η δρ Tosti.
Το συγκεκριμένο ένζυμο συνδέεται με τη διαδικασία μέσω της οποίας παράγεται η διυδροτεστοστερόνη (DHT), μια ορμόνη που εμπλέκεται σε ορισμένες μορφές ανδρογενετικής αλωπεκίας. Πρόκειται για έναν μηχανισμό που παρουσιάζει επιστημονικό ενδιαφέρον, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι η τοπική εφαρμογή αζελαϊκού οξέος έχει αποδειχθεί κλινικά αποτελεσματική στην αντιμετώπιση της τριχόπτωσης. Όπως διευκρινίζει η ειδικός, χρειάζονται περισσότερες κλινικές μελέτες για να διαπιστωθεί κατά πόσο τα πειραματικά ευρήματα μεταφράζονται σε πραγματικά οφέλη για τους ασθενείς.
Ρετινόλη στο τριχωτό: Γιατί χρειάζεται προσοχή
Η ρετινόλη έχει συνδεθεί όσο λίγα συστατικά με την αντιγηραντική περιποίηση. Η δράση της στη ρύθμιση της κυτταρικής ανανέωσης την έχει κάνει ιδιαίτερα δημοφιλή, ενώ η παρουσία της σε προϊόντα για το τριχωτό αποτελεί μία ακόμη έκφραση της τάσης skinification.
Ωστόσο, η χρήση της σε αυτή την περιοχή απαιτεί προσεκτική επιλογή προϊόντος και συγκέντρωσης. "Τα ρετινοειδή ρυθμίζουν τη διαφοροποίηση των κυττάρων και μπορούν να επηρεάσουν τη διείσδυση και τη δράση άλλων τοπικών θεραπειών. Η συγκέντρωση, όμως, είναι καθοριστική: η κατάλληλη ποσότητα μπορεί να είναι χρήσιμη στο πλαίσιο μιας σωστά σχεδιασμένης σύνθεσης, ενώ η υπερβολική έκθεση ενδέχεται να προκαλέσει ερεθισμό και ακόμη και να επηρεάσει αρνητικά τον κύκλο ζωής της τρίχας", εξηγεί η δρ Tosti.
Επομένως, η εφαρμογή προϊόντων με ρετινόλη στο τριχωτό χωρίς συγκεκριμένες οδηγίες δεν είναι μια πρακτική που αξίζει να υιοθετήσεις απλώς επειδή έγινε δημοφιλής στα social media. Η επιλογή της κατάλληλης σύνθεσης και η αξιολόγηση των αναγκών του δέρματος από ειδικό έχουν ιδιαίτερη σημασία.
Δεν αρκεί το συστατικό: Σημασία έχει και η σύνθεση
Ένα ακόμη σημείο στο οποίο στέκεται η ειδικός είναι ο τρόπος με τον οποίο ένα δραστικό συστατικό μεταφέρεται στο σημείο όπου προορίζεται να δράσει. Η παρουσία ενός δημοφιλούς ενεργού παράγοντα στην ετικέτα δεν εγγυάται από μόνη της την αποτελεσματικότητα του προϊόντος. Η συγκέντρωση, η σταθερότητα, η σύνθεση και η δυνατότητα διείσδυσης παίζουν εξίσου σημαντικό ρόλο.
Για τον λόγο αυτό, η δρ Tosti αναφέρεται στη σημασία των συνδυαστικών συνθέσεων, οι οποίες περιλαμβάνουν περισσότερα από ένα συστατικά με συμπληρωματική δράση. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και τα συστήματα ενθυλάκωσης, όπως τα νανοσώματα, που έχουν σχεδιαστεί ώστε να διευκολύνουν τη μεταφορά των δραστικών συστατικών προς την τριχοθυλακική μονάδα και τη σταδιακή απελευθέρωσή τους.
"Μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις σε κάθε τοπική θεραπεία δεν είναι μόνο η επιλογή ενός καλού συστατικού, αλλά και το να καταφέρουμε να φτάσει στο σημείο όπου θέλουμε να δράσει και να παραμείνει διαθέσιμο για αρκετό χρόνο", σημειώνει.
Η νέα γενιά προϊόντων για το τριχωτό ανοίγει ενδιαφέρουσες δυνατότητες, αρκεί να αντιμετωπίζεται με ρεαλιστικές προσδοκίες. Η νιασιναμίδη, το αζελαϊκό οξύ και η ρετινόλη δεν αποτελούν τρεις εναλλακτικές θεραπείες κατά της τριχόπτωσης. Έχουν διαφορετικούς μηχανισμούς δράσης και διαφορετικό βαθμό επιστημονικής τεκμηρίωσης. Η ουσιαστική φροντίδα των μαλλιών ξεκινά από τη σωστή διάγνωση της κατάστασης του τριχωτού και της αιτίας πίσω από κάθε πρόβλημα.
