Φωτογραφία: iStock
Νέα έρευνα δείχνει ότι ο τρόπος που μιλάμε στην AI μπορεί να επηρεάζει την επαγγελματική εικόνα μας.
Νέα έρευνα του Johns Hopkins University διαπίστωσε ότι τέσσερα δημοφιλή συστήματα τεχνητής νοημοσύνης έγραφαν λιγότερο επίσημα και λιγότερο σύνθετα επαγγελματικά κείμενα όταν τα αιτήματα περιείχαν ορισμένα γλωσσικά χαρακτηριστικά που χρησιμοποιούνται συχνότερα από γυναίκες. Το εύρημα αφορά email, αιτήσεις εργασίας και επιστολές παραίτησης, κείμενα που μπορούν να επηρεάσουν την εικόνα μας σε μια σημαντική επαγγελματική στιγμή.
Ας πούμε ότι θέλεις να απαντήσεις σε ένα email και ζητάς βοήθεια από ένα chatbot. Θα μπορούσες να γράψεις "Ετοίμασε μια σύντομη απάντηση και εξέφρασε τις ευχαριστίες μου". Θα μπορούσες επίσης να γράψεις "Μήπως θα μπορούσες να ετοιμάσεις μια όμορφη απάντηση; Ίσως να εκφράσουμε πόσο πολύ το εκτιμήσαμε".
Το αίτημα μοιάζει ίδιο. Στη δεύτερη περίπτωση, όμως, η επαγγελματική απάντηση κινδυνεύει να αποκτήσει τη συναισθηματική θερμοκρασία ευχετήριας κάρτας.
Οι λέξεις που αλλάζουν την απάντηση της AI
Οι ερευνήτριες Katherine Van Koevering και Anjalie Field χρησιμοποίησαν πραγματικά αιτήματα χρηστών και πρόσθεσαν επιφυλακτικές εκφράσεις όπως "ίσως" και "νομίζω", συλλογικές αναφορές όπως "εμείς" και "η ομάδα μας", καθώς και περισσότερο εκφραστικά επίθετα. Στη συνέχεια δοκίμασαν τα αιτήματα στα GPT-4, Llama, Gemma και Mistral.
Και στα τέσσερα συστήματα, αυτά τα γλωσσικά μοτίβα οδηγούσαν με συνέπεια σε μικρότερες, λιγότερο σύνθετες και λιγότερο επίσημες απαντήσεις. Η διαφορά παρέμενε ακόμη και όταν οι ερευνήτριες υπολόγισαν την πολυπλοκότητα του αρχικού αιτήματος και το ενδεχόμενο το μοντέλο να αντιγράφει απλώς τον τόνο του χρήστη.
Το όνομα στην υπογραφή είχε σχεδόν μηδενική επίδραση. Όταν ένα αίτημα με γλωσσικά χαρακτηριστικά που έχουν συνδεθεί συχνότερα με τις γυναίκες υπογραφόταν από κάποιον "John", το αποτέλεσμα παρέμενε ουσιαστικά ίδιο. Το σύστημα αντιδρούσε πολύ περισσότερο στον τρόπο διατύπωσης παρά στο φύλο που υπονοούσε το όνομα.
Τι σημαίνει αυτό για το επόμενο email σου
Η παρατήρηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία όταν η AI χρησιμοποιείται για μια αίτηση εργασίας, μια διαπραγμάτευση, ένα μήνυμα προς έναν προϊστάμενο ή μια επαγγελματική πρόταση. Σε αυτές τις περιπτώσεις, το ύφος επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο αξιολογούνται η αυτοπεποίθηση, η επάρκεια και η αποφασιστικότητά μας.
Οι ίδιες οι ερευνήτριες αποφεύγουν να μεταφέρουν όλη την ευθύνη στους χρήστες. Πολλές γλωσσικές συνήθειες είναι κοινωνικά καλλιεργημένες και λειτουργούν ασυνείδητα. Η μετάβαση στους φωνητικούς βοηθούς μπορεί να κάνει τον έλεγχό τους ακόμη δυσκολότερο, αφού ο προφορικός λόγος σπάνια περνά από δεύτερη ανάγνωση.
Ένας πρακτικός έλεγχος, πάντως, μπορεί να βελτιώσει το τελικό κείμενο. Μετά την πρώτη απάντηση, ζήτησε από την AI να διατηρήσει την ευγένεια και το νόημα, αφαιρώντας τις υπερβολικά συναισθηματικές διατυπώσεις και ενισχύοντας τη σαφήνεια, την ακρίβεια και τον επαγγελματικό τόνο. Έπειτα διάβασέ το ξανά με τη δική σου φωνή. Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να συντάξει το email. Την επαγγελματική σου εικόνα εξακολουθείς να την υπογράφεις εσύ.
Η μελέτη αφορά την αμερικανική αγγλική γλώσσα, επομένως τα αποτελέσματά της δεν μεταφέρονται αυτομάτως στα ελληνικά, ενώ η εργασία έχει γίνει δεκτή στο Conference on Language Modeling 2026, και η διαθέσιμη έκδοσή της στο arXiv παραμένει preprint.

