Από το πικάπ μέχρι τη φωτογραφική μηχανή, η Gen Z ξανακάνει μόδα τις συνήθειες πριν από το smartphone
Φωτογραφία: FREDERICO MARTINS/Madame Figaro
Από τα βινύλια μέχρι τα επιτραπέζια, η Gen Z ξαναβρίσκει τη χαρά του να κάνεις ένα πράγμα τη φορά.
Θυμάσαι εκείνη τη μικρή ασημί μηχανή που έπαιρνες μαζί σου στις διακοπές; Λέω εκείνη που στις βραδινές φωτογραφίες το φλας έκανε τους πάντες λίγο πιο χλωμούς και πάντα υπήρχε κάποιος στην παρέα που είχε κλείσει τα μάτια; Κι όμως, αυτή είναι η εικόνα που αρκετοί νέοι προσπαθούν σήμερα να πετύχουν, ενώ έχουν στην τσέπη τους ένα κινητό που μπορεί να κάνει ακόμα και τη νύχτα να μοιάζει με μέρα.
Το ίδιο ένστικτο αναγνωρίζεις κι αλλού. Στο βινύλιο που διαλέγεις για να ακούσεις έναν δίσκο ολόκληρο. Στο βιβλίο που αφήνεις ανοιχτό ανάποδα στο κομοδίνο. Στο επιτραπέζιο που έβγαλες για να παίξετε μία παρτίδα και τελικά σας πήρε δύο ώρες, επειδή κάποιος επέμενε ότι διάβασες λάθος τους κανόνες. Στο Instagram, όλα αυτά παρουσιάζονται σαν μια ενιαία επιστροφή της Gen Z στο παρελθόν. Τα στοιχεία, όμως, αφηγούνται μια πιο ενδιαφέρουσα ιστορία.
Τι επιστρέφει στ' αληθεια
Οι παλιές compact μηχανές που βλέπεις στα βίντεο είναι συχνά ψηφιακές, ακόμη κι αν το φλας και τα χρώματά τους θυμίζουν φωτογραφίες από φιλμ. Το 2025 οι παγκόσμιες αποστολές νέων ψηφιακών μηχανών με ενσωματωμένο φακό αυξήθηκαν κατά περίπου 30%, σύμφωνα με τα στοιχεία της CIPA. Η μέτρηση ωστόσο δεν περιλαμβάνει τις μεταχειρισμένες μηχανές των ’00s ούτε δείχνει ποια ηλικία είχε ο αγοραστής. Δείχνει, όμως, ότι υπάρχει ξανά χώρος για μια ξεχωριστή συσκευή που κάνει κυρίως ένα πράγμα, βγάζει φωτογραφίες.
Το βινύλιο έχει ακόμη μεγαλύτερο παρελθόν ως "επιστροφή". Στις ΗΠΑ, το 2025 ήταν η 19η συνεχόμενη χρονιά ανόδου του, με έσοδα που έφτασαν το 1 δισ. δολάρια. Την ίδια χρονιά, μόνο οι πληρωμένες συνδρομές streaming απέφεραν 6,4 δισ. δολάρια. Ωστόσο ο ισχυρισμός ότι περίπου η μισή Gen Z αγοράζει βινύλια δεν τεκμηριώνεται από τα στοιχεία της αγοράς. Η έρευνα της Vinyl Alliance, που συχνά επιστρατεύεται στη συζήτηση, αφορά νέους που είναι ήδη φίλοι του βινυλίου. Είναι δηλαδή σαν να ρωτάς πόσο συχνά διαβάζει ο κόσμος, έχοντας στήσει το ερωτηματολόγιό σου έξω από μια λέσχη ανάγνωσης.
Η εικόνα στις βιβλιοθήκες έχει τη δική της ανατροπή, καθώς σε αμερικανική έρευνα που δημοσιεύτηκε το 2023, το 54% των ερωτηθέντων της Gen Z και των millennials είχε επισκεφθεί βιβλιοθήκη μέσα στους προηγούμενους δώδεκα μήνες. Η έρευνα καταγράφει προτίμηση της Gen Z για τα έντυπα βιβλία, αλλά πάνω από τους μισούς νέους επισκέπτες των δύο γενεών δήλωσαν ότι δανείζονταν και από τις ψηφιακές συλλογές. Συνεπώς νομίζω ότι μπορείς κάλλιστα να θέλεις να χαζέψεις στα ράφια το Σάββατο και να διαβάσεις από το κινητό σου τη Δευτέρα στο μετρό.
Η πολυτέλεια του να κάνεις ένα πράγμα τη φορά
Η πιο ενδιαφέρουσα πλευρά της τάσης φαίνεται όταν βάλεις δίπλα δίπλα τις δύο κάμερες. Με το κινητό τραβάς τη φωτογραφία, τη βλέπεις, τη στέλνεις, βλέπεις ποιος απάντησε και, μέχρι να επιστρέψεις στην παρέα, έχεις ανοίξει τρεις εφαρμογές. Με την παλιά μηχανή τραβάς τη φωτογραφία και τη βάζεις πάλι στην τσάντα. Μπορεί να ανεβάσεις την ίδια εικόνα στο Instagram την επόμενη μέρα. Στο μεταξύ, έχεις προλάβει να τελειώσεις την κουβέντα σου.
Αυτό είναι ίσως και το πιο οικείο κομμάτι της ιστορίας, σε όποια γενιά κι αν ανήκεις. Το κινητό έκανε βολικό σχεδόν οτιδήποτε κάνουμε. Έκανε όμως εξίσου εύκολο να διακόπτουμε και οτιδήποτε κάνουμε. Κι αν μια μηχανή που θέλει καλώδιο για να περάσεις τις φωτογραφίες της μοιάζει ξαφνικά ελκυστική, ίσως είναι επειδή σου αφήνει κάτι που δεν ήξερες ότι θα σου λείψει, το δικαίωμα δηλαδή να δεις πώς βγήκε η βραδιά αφού πρώτα τη ζήσεις.
